|  |  |



. 30, . 41

. . 5 (1). . 2832. .: , 2004.
. . . .
. : . . ; . 30: . . .
Digesta Iustiniani Augusti. Ed. Mommsen Krüger. Vol. II. Berolini, 1870.
  • 41. 21- .
  • (pr.) , . , , , .
  • (1) , , 22 , .
  • (2) : , - ? , , , , , . , , , , , , , . , 23 , ,   , .
  • (3) , , , , , , , () - . , , , ; . , , , ? , , , .
  • (4) , , , , , () . , - , , ? , : , () .
  • (5) - , , : 11- , , , , , . , , (), ? , , , , - , .
  • (6) (), ().
  • (7) 24 , - , , .
  • (8) , - , , , .
  • (9) , , , . , ; , .
  • (10) , , .
  • (11) - , , , ?
  • (12) ? , , , : , - , , .
  • (13) , , , .
  • (14) -, , , , ; , .
  • (15) , , , .
  • (16) , , ,
  • 41. Ulpianus libro vicesimo primo ad Sabinum
  • B. 44, 1, 40 (pr.) Cetera igitur praeter haec videamus. et quidem corpora legari omnia et iura et servitutes possunt.
  • (1) Sed ea quae aedibus iuncta sunt legari non possunt, quia haec legari non posse senatus censuit Aviola et Pansa consulibus.
  • (2) Tractari tamen poterit, si quando marmora vel columnae fuerint separatae ab aedibus, an legatum convalescat. et si quidem ab initio non constitit legatum, ex post facto non convalescet, quemadmodum nec res mea legata mihi, si post testamentum factum fuerit alienata, quia vires ab initio legatum non habuit. sed si sub condicione legetur, poterit legatum valere, si exsistentis condicionis tempore mea non sit vel aedibus iuncta non sit, secundum eos, qui et emi rem meam sub condicione et promitti mihi stipulanti et legari aiunt. purum igitur legatum Catoniana regula impediet, condicionale non, quia ad condicionalia Catoniana non pertinet.
  • (3) Item quaeri potest, si quis binas aedes habens alteras legaverit et ex alteris aliquid iunctum ei cui aedes legavit, an legatum valebit? movet quaestionem, quod ex senatus consulto et constitutionibus licet nobis ab aedibus nostris in alias aedes transferre possessoribus earum futuris, id est non distracturis: et ita imperator noster et divus Severus rescripserunt. numquid ergo et legari possit ei, cui aliam domum legem? sed negandum erit, quia cui legatum est non est possessor futurus.
  • (4) Si duobus domum legaverit Sempronianam et ex ea alteri eorum marmora ad exstructionem domus Seianae quam ei legaverat, non male agitabitur, an valeat, quia dominus est utriusque legatarius. et quid si quis domum deductis marmoribus legaverit, quae voluit heredem habere ad exstruendam domum, quam retinebat in hereditate? sed melius dicetur in utroque detractionem non valere: legatum tamen valebit, ut aestimatio eorum praestetur.
  • (5) Sed si quis ad opus rei publicae faciendum legavit, puto valere legatum: nam et Papinianus libro undecimo responsorum refert imperatorem nostrum et divum Severum constituisse eos, qui rei publicae ad opus promiserint, posse detrahere ex aedibus suis urbanis atque rusticis et id ad opus uti, quia hi quoque non promercii causa id haberent. sed videamus, utrum ei soli civitati legari possit, in cuius territorio est, an et de alia civitate in aliam transferre possit. et puto non esse permittendum, quamquam constitutum sit, ut de domu, quam aliquis habet, ei permittatur in domum alterius civitatis transferre.
  • (6) Hoc senatus consultum non tantum ad urbem, sed et ad alias civitates pertinet.
  • (7) Sed et divorum fratrum est rescriptum ad libellum Procliani et Epitynchani ob debitum publicum desiderantium ut sibi distrahere permittatur, quod eis ius distrahendi denegaverunt.
  • (8) Hoc senatus consultum non tantum ad aedes, sed et ad balinea vel aliud quod aedificium vel porticus sine aedibus vel tabernas vel popinas extenditur.
  • (9) Item hoc prohibetur haec legari, quod non alias praestari potest, quam ut aedibus detrahatur subducatur, id est marmora vel columnae. idem et in tegulis et in tignis et ostiis senatus censuit: sed et in bibliothecis parietibus inhaerentibus.
  • (10) Sed si cancelli sint vel vela, legari poterunt, non tamen fistulae vel castelli.
  • (11) Sed automataria aut siquis canthari, per quos aquae saliunt, poterunt legari, maxime si impositicii sint.
  • (12) Quid ergo in statuis dicendum? si quidem inhaerent parietibus, non licebit, si vero alias exsistant, dubitari potest: verum mens senatus plenius accipienda est, ut si qua ibi fuerunt perpetua, quasi portio aedium distrahi non possint.
  • (13) Proinde dicendum est nec tabulas adfixas et parietibus adiunctas vel singula sigilla adaequata legari posse.
  • (14) Sed si paravit quaedam testator quasi translaturus in aliam domum et haec legavit, dubitari poterit, an valeat: et puto valere.
  • (15) Sed si ea quae legavit aedibus iunxit, extinctum erit legatum.
  • (16) Sed si heres ea iunxit, puto non exstingui,


  • 22122 . . . (. .).
  • 23Regula Catoniana  , (-, ), , (. .).
  • 24 (. .).
  • 1260010236 1327002003 1327002012 3303001042 3303001043 3303001044