|  |



VII

Palingenesia iuris civilis. Ed. O. Lenei. V. 2. Lipsiae, 1889.
, . . .
: . 1985, 4, . 221233, 1986, 1, . 194214.
, . , , . , . .

( )

2190 (48. 13. 7) 41  , (), ( ) (). , , , . , () . - - , , , , .

( )

2191 (Lactant. Div. Inst. 5. 11) VII () , , .

2192 (Coll. 15. 2) (1) , . , () . , , , 42, , , , , , , ,   , . (2) ,   . () , , . -. , ( ) ( ) () . , , - , () ( ). (3) , , . , , , - , , , . (3) , , , . (4) ( ) . , , ( ), . , , 43 . , , , - ( ) 44.

(De sacrilegis)

2190 (48. 13. 7) Sacrilegii poenam debebit proconsul pro qualitate personae proque rei condicione et temporis et aetatis et sexus vel severius vel clementius statuere. et scio multos et ad bestias damnasse sacrilegos, nonnullos etiam vivos exussisse, alios vero in furca suspendisse. sed moderanda poena est usque ad bestiarum damnationem eorum, qui manu facta templum effregerunt et dona dei in noctu tulerunt. ceterum si qui interdiu modicum aliquid de templo tulit, poena metalli coercendus est, aut, si honestiore loco natus sit, deportandus in insulam est.

(de Christianis)

2191 (Lactant. Div. Inst. 5. 11) Domitius de officio proconsulis libro septimo rescripta principum nefaria collegit, ut doceret, quibus poenis affici oporteret eos qui se cultores dei confiterentur.

de mathematicis et vaticinatoribus

2192 (Coll. 15. 2) Praeterea interdictum est mathematicorum callida impostura et obstinata persuasione. nec hodie primum interdici eis placuit, sed vetus haec prohibitio est. denique exstat senatus consultum Pomponio et Rufo coss. factum, quo cavetur, ut mathematicis, Chaldaeis, ariolis et ceteris, qui simil[ia] in[ter] c[ives] R[omanos] tum fecerunt, aqua et igni interdicatur omniaque bona eorum publicentur: et si externarum gentium quis id fecerit, ut in eum animadvertatur. (2) Sed fuit quaesitum, utrum scientia huiusmodi hominum puniatur, an exercitio et professio. [et] quidem apud veteres dicebatur professionem eorum, non notitiam esse prohibitam: postea variatum: nec dissimulandum est nonnuaquam inrepsisse in usum, ut etiam profiterentur et publice se praeberent. quod quidem magis per contumaciam et temeritatem eorum factum est, qui visi erant vel consulere vel exercere, quam quod fuerat permissum. (3) Saepissime denique interdictum est fere ab omnibus principibus, ne quis omnino huiusmodi ineptiis se immisceret, et varie puniti sunt hi, qui id exercuerunt, pro mensura scilicet consultationis. nam qui de principis salute [consuluere], capite puniti sunt vel qua alia poena graviore adfecti: enimvero si qui de sua suorumque, lenius. (3a) Inter[dum] habentur qua[si] vaticinatores: hi quoque plectendi sunt, quoniam nonnunquam contra publicam quietem imperiumque populi Romani improbandas artes exercent. (4) Exstat denique decretum divi Pii ad Pacatum legatum provinciae Lugdunensis, cuius rescripti verba quia multa sunt, de fine eius ad locum haec pauca subieci. (5) Denique et divus Marcus eum, qui motu Cassiano vaticinatus erat et multa quasi ex instinctu deorum dixerat, in insulam Syrum relegavit. (6) Et sane non debent impune ferri huiusmodi homines, qui sub obtentu monitu[um] deorum quaedam vel enuntiant vel iactant vel scientes eos fingunt.


  • 41 .
  • 42 17 . . .
  • 43 175 . . .
  • 44. 48. 19. 30; Paul., Sent. V, 21, 14; Dio, LII, 36, 23.
  • 1375400004 1375400005 1392100001 1392100023 1392100024 1392100025

    , .